Betonda Fire Payı Nedir, Nasıl Hesaplanır?
Hazır beton siparişinde hesaplanan hacmin üzerine genellikle %5 ek yapılır; düzensiz zeminde ya da uzun pompa hattında %10'a çıkabilir. Hesaplanan 10 m³ için sipariş 10,5 m³ olur. Fire payı beton azalmasın diye alınan güvenlik payıdır.
Kendi ölçünüzle hesaplayın
Boy, en ve kalınlıktan kaç m³ beton gideceğini bulun. Sonuç bu sayfada çıkar; ayrıntılı açıklama için Hazır Beton Hesaplama sayfasına da bakabilirsiniz.
Hesaplama sonucu
Bilgileri yazıp Hesapla düğmesine basın. Sonucunuz burada görünecek.
Fire payı neden gerekir?
- Kalıp tam sızdırmaz olmayabilir; çimento sütü ve ince malzeme kaçar.
- Zemin tam düz olmaz; hesapta alınan kalınlık sahada bazı yerlerde fazladır.
- Pompa hattının içinde ve mikserin içinde bir miktar beton kalır.
- Dökümde dökülen ve atılan beton olur.
Ne kadar eklemeli?
Küçük, düz ve kolay erişilen yerlerde %3 ile %5 yeterli olur. Büyük, uzak ve pompa gerektiren işlerde %5 ile %10 daha güvenlidir. Sipariş miktarı santralin ve ustanızın önerisiyle kesinleşir. Betonun yetmemesi, iş durup soğuk derz oluşturduğu için fazla siparişten daha pahalıya gelir.
| Hesaplanan beton | Fire yok | %5 fireyle | %10 fireyle |
|---|---|---|---|
| 3 m³ | 3,0 m³ | 3,15 m³ | 3,30 m³ |
| 6 m³ | 6,0 m³ | 6,30 m³ | 6,60 m³ |
| 10 m³ | 10,0 m³ | 10,50 m³ | 11,00 m³ |
| 15 m³ | 15,0 m³ | 15,75 m³ | 16,50 m³ |
| 25 m³ | 25,0 m³ | 26,25 m³ | 27,50 m³ |
Fire payını hesaplayıcıda görmek
Hazır Beton, Döşeme, Kolon ve Kiriş hesaplayıcıları sonucun altında %5 ve %10 fireli sipariş miktarını da gösterir.
Elemana göre önerilen fire payı
Her işte aynı yüzdeyi uygulamak yerine, elemanın zorluğuna göre pay seçmek daha sağlıklıdır. Ortalama kabuller:
| İş / eleman | Önerilen pay | Neden |
|---|---|---|
| Radye ve geniş temel | %3 - 5 | Düz kalıp, kolay erişim |
| Döşeme | %5 | Pompa hattı ve yüzey eğimi |
| Kolon ve perde | %7 - 10 | Dar kalıp, uzun pompa hattı, kalıp esnemesi |
| Kiriş ve hatıl | %5 - 8 | Küçük kesit, dökülme ve dolgu kaybı |
| Kuyu temel, kazık | %10 | Zemin geçirgenliği ve belirsiz hacim |
| Bahçe duvarı, saha betonu | %5 - 10 | Eşit olmayan zemin |
Örnek, 36 m³ radye ve mikser sayısı
- Hesaplanan hacim: 36 m³
- %5 fireyle: 36 × 1,05 = 37,8, yani 38 m³
- 10 m³'lük mikserle: 3,8 mikser, yani 4 mikser (son mikser 8 m³ dolu gelir)
Siparişi miksere göre yuvarlarken küçük bir artış sizi gereksiz sefer bedelinden kurtarabilir. Örneğin 41 m³ lazımsa 40 m³ sipariş edip 1 m³ için ek sefer çağırmak yerine, 4 mikserle dolu 42 m³ sipariş etmek daha mantıklı olabilir. Santrale sorun.
Fazla gelen betonu ne yaparsınız
Siparişten beton artarsa israf etmeyin; kaldırım, ön bahçe zemini, merdiven basamağı ya da kalıp altı tesviyesi gibi planlı küçük işlerde değerlendirin. Bu yüzden döküm gününden önce küçük bir "artan beton" planı yapmak iyi olur.
Fire paynın maliyeti
%5 fire 40 m³'lük bir işte 2 m³ eder. C25 için KDV dahil ortalama 3.480 - 4.020 TL/m³ ile bu 6.960 - 8.040 TL'dir. Eksik beton yüzünden oluşacak soğuk derzin onarım maliyeti bunun çok üstündedir. Güncel fiyatlar için hazır beton fiyatları sayfasına bakın.
Okurların en çok sorduğu sorular
Betonda fire payı yüzde kaç olmalı?
Yaygın pay %5'tir; düzensiz ve zor işlerde %10'a çıkabilir.
Beton eksik gelirse ne olur?
Dökümün ortasında beton biterse soğuk derz oluşur; sonradan ek beton siparişi zordur. Bu yüzden fire payı eklenir.
Fire payı fatura edilir mi?
Santral teslim edilen m³ için fatura keser. Fazla gelen beton da faturaya girer.
Kolon ve perdede fire payı neden yüksek?
Kalıp dar ve derin olduğu için betonun bir kısmı boru ve vibratörde kalır; ayrıca kalıp esnemesi hacmi artırır.
Beton yetmezse ne yapılır?
Dökümü durdurup yeni beton çağırmak soğuk derz riski doğurur. Mümkünse ek sipariş için santral önceden hazır tutulur.
Fire payı ödeyeceğimiz tutarı artırır mı?
Evet, sipariş edilen m³ üzerinden fatura kesilir. Yine de eksik beton maliyetinden ucuzdur.
Hesaplayıcıda fire payı nerede çıkıyor?
Hazır Beton, Döşeme, Kolon ve Kiriş sayfalarında sonucun altında %5 ve %10 fireli miktar görünür.